Tin song ngữ

  1. Tin tức song ngữ Anh-Việt
  2. Thời sự
  3. Giáo dục
  4. Con đường không dẫn đến đâu

Con đường không dẫn đến đâu

22/06/2016
Mức trung cấp

Road to nowhere

For too many students their university years end with them becoming disillusioned about their future job prospects.

Despite holding a bachelor’s degree in accounting for two years, 24-year-old Thu Thuy had no luck finding a job in Hanoi in her chosen field so decided to return home to nearby Bac Giang province and apply for a job as a textile worker. To get the job, though, she had to hide the fact she had earned a degree. According to friends at the company, if it was in her CV she would be overlooked.

More study, fewer opportunities

Ms. Thuy’s tale is hardly unique. Many university graduates only include their high school qualifications on their CV when they are forced to pursue manual work.

While it’s easier to train university graduates most employers prefer employees with a lower level of education as they will stay rather than viewing it as a temporary job, according to Ms. Thi Thoa, a human resources officer at the Quang Chau Industrial Zone in Bac Giang. Graduates will leave immediately after finding a better job and the company’s outlay on training goes to waste.

This is one factor behind the sharp increase in the number of unemployed graduates over recent years.
According to the latest ps from the Ministry of Labor, Invalids, and Social Affairs, 1,128,700 people were unemployed in the third quarter of 2015.

Despite a 14 per cent fall against the second quarter, the number of unemployed with higher levels of education increased, to 20 per cent. The rate in urban areas also rose, to 12 per cent.

Among university graduates, 225,500 are unemployed, up 13 per cent and nearly 30 per cent against the second quarter and the same period of 2014, respectively.

A further 117,300 people who graduated from high school and have a non-university tertiary education are also out of work and their numbers are also increasing.

Meanwhile, about 114,000 graduates and 135,000 high school graduates with a non-university tertiary education have manual jobs that require no tertiary studies.

The rising joblessness among these people is evidence of a major gap between supply and demand in the jobs market, according to Dr. Lan Huong, Director of the Institute of Labor Science and Social Affairs.

Of the 1 million or so students that finish high school every year, 90 per cent target entering university and the remainder apply for vocational training schools. Demand always exists for manual workers but young people prefer to continue their education after high school.

Vietnamese are locked in a “degree competition”, according to Professor Van Nhu Cuong, who has contributed to compiling textbooks and opened the country’s first private high school.

“Many vocational schools provide good quality studies that can ensure a job after graduation but only a few people apply,” he said.   

When she was nearing the end of her high school studies Ms. Thuy firmly believed that only a university degree would help her get a good job and allow her peasant family to escape from poverty.

After passing the university exam her parents sold their buffalo - a major source of their earnings - to pay her school fees.

However, their investment and her time have been wasted, as she chooses to only use her high school degree in pursuing employment.

Old perceptions of the power of a university degree persist among many poor people, according to Professor Cuong.

In the old days people with a high level of education usually had a good job and handsome salary. These days, however, it’s a completely different story.

A degree absent knowledge

While many parents hold on to this old perception there is also a lack of career guidance for high school students about to move on to university or other tertiary education.

Most schools only province general rather than specific advice based on the student’s ability and the opportunity of finding an appropriate university and, hopefully, future employment.

Information from universities, meanwhile, is just as vague. Duc Thinh, a final year high school student, said that he and his friends find it difficult to identify what employment opportunities will come from pursuing a particular degree.

Most students, he said, just try to get into a good university first and worry about employment later.

Understanding the “need” among young students to enter university, many businesspeople have been active in establishing private universities and colleges, some with low entry standards. Students who lack the qualifications for a traditional university can find an education at these institutions, which results in increasing numbers of graduates.

“These schools seem to target quantity rather quality for the labor market,” said Deputy Minister of Labor, Invalids and Social Affairs Doan Mau Diep.

“If goods are in stock for two years it’s a major loss for an enterprise, but if students remain ‘in stock’ for two years after graduation the university still has its prepayment.”

When such schools care more about profit than education their offerings are bound to be poor. Some just open for students to obtain a bachelor’s degree instead of providing training that meets workforce demand, according to Professor Cuong, adding to the gap in supply and demand.

Many educational specialists agree that knowledge taught at universities and colleges is overly academic and impractical for life after graduation.

Moreover, the fluctuations of a market economy require educators adjust to match new circumstances.

A few years ago, for example, jobs in business, finance, banking, construction, telecommunications, and IT were very much in demand and a large number of graduates flocked to study these fields.

Schools must now cut entrance numbers for these studies and focus on other areas.

Ms. Hai Anh, a bachelor of international studies, studied a range of different subject at university, including basic accounting, international law, management, and European culture.

Upon graduation, however, she found it difficult to secure a job because her studies were in breadth but not depth. She found work as a translator, then worked in an office, and is now an English teacher.

“All I really got from university was English skills, which I could have got from doing a short course,” she said. 

Mr. Quang Dung, Director of a legal office, said he has had to overlook many graduates applying to his company because they can’t meet work requirements.

“We don’t need them to read concepts or terms they studied at school,” he said.

“They can easily look up this information when they need to. What we require is knowledge and skills that can be applied to practical situations.”

There is a clear absence of cooperation between enterprises and educators in training the future workforce.

Enterprises are also often blamed for the rising unemployment rate because of a perceived slowness in applying new and advanced technology that require highly-skilled staff, according to Mr. Hoang Ngoc Vinh, Head of the Department of Occupational Education at the Ministry of Education and Training.

Unemployment occurs most often in urban areas as many young people flock to big cities seeking work, according to Ms. Huong.

While some graduates will accept manual employment, others would rather stay unemployed if they can’t work in their chosen field.

“In many developed countries it’s quite common for graduates to take on manual jobs,” she said.

“And many become successful from these tough beginnings. But in Vietnam, many prefer to be unemployed than take a ‘low-class’ and low-paid job underneath their qualifications.”

The Ministry of Education and Training has recently reported that reform will yet again be implemented to provide training that meets demand.

Quality standards will be applied to new universities and colleges and a reformed curriculum introduced that provides students with appropriate practical knowledge. Entry numbers at universities will also be revised.

Closer links between enterprises and educators will also be created, so that students receive useful career guidance and opportunities for internships and recruitment when they graduate.

Awareness among parents and students is to also be increased, so they can identify their desires and abilities and the demand in the economy and then make the right decision on what to study.

After entering university, students must invest much of their time and effort in being professional and acquiring necessary tools such as English fluency and basic IT knowledge, which all recruiters seek.

Soft skills such as communications, problem solving and time management will also receive more focus.

“No school or lecturer can teach you everything you need to find a good job,” said Mr. Vu Tuan Anh, Director of the Vietnam Institute of Management, which has a good reputation for providing training in soft skills and high-level management.

“You are given basic knowledge only, and it’s not enough. So you must train yourself as well.

Getting part-time jobs during your university years is also a good way to learn and prepare for future employment.”

Source: VN Economic Times

 

 

Con đường không dẫn đến đâu

Đối với nhiều sinh viên sau khi kêt thúc việc học họ trở nên vỡ mộng về triển vọng công việc tương lai của họ.

Mặc dù có bằng cử nhân kế toán được hai năm, Thu Thủy 24 tuổi đã không có may mắn tìm được một công việc tại Hà Nội trong chuyên môn của mình, đã quyết định trở về quê là tỉnh Bắc Giang và ứng tuyển cho công việc của một công nhân dệt may. Tuy nhiên để có được công việc, cô đã phải che giấu sự thật rằng cô có bằng cấp. Theo những người bạn tại công ty, nếu trong hồ sơ xin việc có bằng cấp thì cô sẽ được bỏ qua.

Học càng nhiều càng ít cơ hội

Câu chuyện của chị Thủy cũng rất phổ biến. Nhiều sinh viên tốt nghiệp đại học chỉ để bằng tốt nghiệp trung học của họ trong hồ sơ khi họ buộc phải ứng tuyển cho các công việc lao động tay chân.

Trong khi việc đào tạo những sinh viên tốt nghiệp đại học dễ dàng hơn nhưng hầu hết các nhà tuyển dụng lại muốn nhân viên của mình có trình độ giáo dục thấp vì họ sẽ gắn bó lâu dài hơn là xem nó như là một công việc tạm thời, theo bà Thị Thoa, một nhân viên nhân sự tại Khu công nghiệp Quang Châu, tỉnh Bắc Giang. Lao động có trình độ giáo dục cao sẽ rời đi ngay lập tức khi tìm thấy một công việc tốt hơn và kinh phí đào tạo của công ty sẽ bị lãng phí.

Đây là một trong những yếu tố đằng sau sự gia tăng mạnh về số lượng sinh viên tốt nghiệp thất nghiệp trong những năm gần đây. Theo số liệu mới nhất từ Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, có 1.128.700 người thất nghiệp trong quý ba của năm 2015.

Mặc dù giảm 14% so với quý thứ hai, số lượng người thất nghiệp có trình độ giáo dục cao hơn vẫn tăng lên, đến 20%. Tỷ lệ này ở khu vực đô thị cũng tăng, đến 12%.

Trong số sinh viên tốt nghiệp đại học, có 225.500 người thất nghiệp, tăng 13% và gần 30% so với quý thứ hai và cùng kỳ năm 2014, tương ứng.

Hơn 117.300 người đã tốt nghiệp trung học và tốt nghiệp trung cấp cũng không có việc làm và số lượng cũng đang gia tăng.

Trong khi đó, khoảng 114.000 sinh viên tốt nghiệp và 135.000 học sinh tốt nghiệp trung học có nhiều cơ hội với các công việc lao động chân tay không đòi hỏi phải học đại học.

Tình trạng thất nghiệp gia tăng trong nhóm người này là bằng chứng cho thấy một khoảng cách lớn giữa cung và cầu trong thị trường việc làm, theo bác sĩ Lan Hương, Viện trưởng Viện Khoa học Lao động và Xã hội.

Trong số 1 triệu hoặc hơn các học sinh học xong trung học mỗi năm, 90% đều có mục tiêu là vào đại học, còn lại sẽ ứng tuyển vào các trường đào tạo nghề. Nhu cầu đối với công nhân luôn luôn tồn tại nhưng những người trẻ tuổi thích tiếp tục đi học sau khi học trung học.

Người Việt đang mắc kẹt trong một "cuộc cạnh tranh bằng cấp", theo Giáo sư Văn Như Cương, người đã góp phần biên soạn giáo trình và mở ngôi trường trung học tư thục đầu tiên của cả nước.

"Nhiều trường dạy nghề cung cấp các khóa học chất lượng tốt có thể đảm bảo việc làm sau khi tốt nghiệp nhưng chỉ có một số ít người ứng tuyển" ông nói.

Khi cô đã sắp kết thúc việc học trung học Thủy tin tưởng chắc chắn rằng chỉ có một tấm bằng đại học mới giúp cô có được một công việc tốt và cho phép gia đình thuần nông của mình thoát khỏi đói nghèo.

Sau khi vượt qua kỳ thi đại học bố mẹ cô đã bán đi con trâu của gia đình - một nguồn thu nhập của họ - để trả tiền học phí của cô.

Tuy nhiên, sự đầu tư của họ và thời gian của cô đã bị lãng phí, vì cô đã chọn chỉ sử dụng bằng tốt nghiệp trung học để đi xin việc làm.

Nhận thức cũ về sức mạnh của một tấm bằng đại học kéo dài trong nhiều người dân nghèo, theo giáo sư Cường.

Trong quá khứ người có trình độ học vấn cao thường có một công việc tốt và mức lương tốt. Tuy nhiên, hiện nay đó là một câu chuyện hoàn toàn khác nhau.

Một tấm bằng thiếu kiến thức

Trong khi nhiều phụ huynh vẫn giữ nhận thức cũ, điều này cũng là một sự thiếu định hướng nghề nghiệp cho học sinh trung học về việc học lên đại học hoặc chuyển sang các dạng học nghề khác.

Hầu hết các trường chỉ đưa ra lời khuyên chung trong cả tỉnh chứ không phải dành lời khuyên cụ thể dựa trên khả năng của học sinh và cơ hội tìm kiếm một trường đại học phù hợp và hy vọng một việc làm tốt trong tương lai.

Trong khi đó thông tin từ các trường đại học lại rất mơ hồ. Đức Thịnh, một học sinh trung học năm cuối, nói rằng cậu và bạn bè cảm thấy khó khăn để xác định những cơ hội việc làm đến từ việc theo đuổi một tấm bằng cụ thể.

Cậu cho biết hầu hết các sinh viên chỉ cần cố gắng để vào được một trường đại học tốt nhất và sau đó mới lo lắng về việc làm.

Hiểu được "nhu cầu" muốn vào đại học, nhiều doanh nhân đã hoạt động tích cực trong việc xây dựng các trường đại học và các trường cao đẳng tư nhân, một số có chuẩn đầu vào thấp. Nhiều học sinh thiếu trình độ để vào một trường đại học truyền thống có thể tiếp cận giáo dục đại học tại các trường này, kết quả là số lượng sinh viên tốt nghiệp ngày càng tăng.

"Những ngôi trường này dường như đã đặt mục tiêu là số lượng chứ không phải chất lượng đối với thị trường lao động" Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội ông Doãn Mậu Diệp cho biết.

"Nếu là hàng tồn kho trong hai năm là một mất mát lớn đối với một doanh nghiệp, nhưng nếu sinh viên vẫn 'tồn kho' trong hai năm sau khi tốt nghiệp các trường đại học vẫn có thanh toán trước của nó."

Khi các trường quan tâm về lợi nhuận nhiều hơn là giáo dục thì dịch vụ của họ đang trở nên nghèo nàn hơn. Một số trường mở ra chỉ để trao bằng cử nhân cho sinh viên thay vì cung cấp chất lượng đào tạo đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực đã làm tăng thêm khoảng cách về cung và cầu, theo giáo sư Cương.

Nhiều chuyên gia giáo dục đồng ý rằng kiến thức giảng dạy tại các trường đại học và cao đẳng là quá học thuật, thiếu thực tế cho cuộc sống sau khi tốt nghiệp.

Hơn nữa, những biến động của nền kinh tế thị trường đòi hỏi các nhà giáo dục phải điều chỉnh để phù hợp với hoàn cảnh mới.

Một vài năm trước đây, có một số lượng lớn học sinh tốt nghiệp đổ xô học các lĩnh vực như quản trị kinh doanh, tài chính, ngân hàng, xây dựng, viễn thông, CNTT do nhu cầu nhân sự của các ngành này đang cao.

Các trường bây giờ phải cắt giảm số lượng tuyển sinh cho các ngành này và tập trung vào các lĩnh vực khác.

Hải Anh, một cử nhân ngành quốc tế, học hàng loạt các môn khác nhau tại trường đại học, bao gồm kế toán cơ bản, luật pháp quốc tế, quản lý, và văn hóa châu Âu.

Tuy nhiên, sau khi tốt nghiệp cô lại gặp khó khăn để giữ được việc làm vì việc học trải rộng nhưng không sâu sắc. Cô đã tìm được việc làm như một dịch giả, sau đó làm việc trong một văn phòng và bây giờ là một giáo viên tiếng Anh.

"Tất cả những thứ tôi thực sự nhận được từ trường đại học là kỹ năng tiếng Anh, thứ mà tôi có thể có được từ một khóa học ngắn hạn", cô nói.

Ông Quang Dũng, giám đốc một văn phòng luật cho biết ông đã phải bỏ rất nhiều sinh viên tốt nghiệp ứng tuyển vào công ty của ông, vì họ không thể đáp ứng các yêu cầu công việc.

"Chúng tôi không cần họ đọc những khái niệm hoặc thuật ngữ mà họ học tại trường" ông nói.

"Họ có thể dễ dàng tìm kiếm thông tin này khi họ cần. Những gì chúng tôi cần là kiến thức và kỹ năng có thể được áp dụng cho các tình huống thực tiễn ".

Rõ ràng đã không có sự hợp tác giữa các doanh nghiệp và các nhà giáo dục trong việc đào tạo lực lượng lao động trong tương lai.

Các doanh nghiệp cũng thường đổ lỗi việc tỷ lệ thất nghiệp gia tăng là vì nhận thức chậm trong việc áp dụng công nghệ mới và tiên tiến đòi hỏi phải có đội ngũ nhân viên có tay nghề cao, theo ông Hoàng Ngọc Vinh, Vụ trưởng Vụ Giáo dục nghề tại Bộ Giáo dục và Đào tạo .

Thất nghiệp xảy ra thường xuyên nhất trong các khu đô thị vì nhiều thanh niên đổ xô đến các thành phố lớn tìm việc làm, theo bà Hương.

Trong khi một số sinh viên ra trường sẽ chấp nhận làm trái ngành, một số khác vẫn ở tình trạng thất nghiệp vì họ không thể làm việc trong lĩnh vực mà họ lựa chọn.

"Ở nhiều nước phát triển, việc sinh viên tốt nghiệp làm những công việc thủ công là khá phổ biến" bà nói.

"Và nhiều người thành công từ những bước khởi đầu khó khăn. Nhưng ở Việt Nam, nhiều người thích bị thất nghiệp hơn là ở một 'đẳng cấp thấp' và công việc được trả lương thấp hơn trình độ của họ. "

Bộ Giáo dục và Đào tạo gần đây đã báo cáo rằng công cuộc cải cách sẽ một lần nữa được thực hiện để mang lại chương trình đào tạo đáp ứng cho nhu cầu.

Tiêu chuẩn chất lượng sẽ được áp dụng cho các trường đại học và cao đẳng mới và một chương trình cải cách sẽ được giới thiệu, cung cấp cho sinh viên những kiến thức thực tế thích hợp. Số lượng tuyển sinh tại các trường đại học cũng sẽ được sửa đổi.

Liên kết chặt chẽ hơn giữa các doanh nghiệp và các nhà giáo dục cũng sẽ được tạo ra, vì vậy mà sinh viên sẽ nhận được hướng dẫn nghề nghiệp hữu ích, cơ hội để thực tập và được tuyển dụng khi họ tốt nghiệp.

Nhận thức của các bậc phụ huynh và học sinh cũng phải được nâng cao, như thế họ có thể xác định những mong muốn, khả năng của họ cũng như nhu cầu của nền kinh tế và sau đó đưa ra quyết định đúng đắn về việ sẽ học tiếp cái gì.

Sau khi vào đại học, sinh viên phải đầu tư thêm nhiều thời gian và nỗ lực trong việc học tập và tiếp thu được các kỹ năng cần thiết như thông thạo tiếng Anh và kiến thức CNTT cơ bản, mà tất cả các nhà tuyển dụng đang tìm kiếm.

Những kỹ năng mềm như giao tiếp, xử lý vấn đề và quản lý thời gian cũng sẽ được tập trung hơn.

"Không có trường học nào hay giảng viên nào có thể dạy cho bạn mọi thứ bạn cần phải có để tìm được một công việc tốt" ông Vũ Tuấn Anh, Viện trưởng Viện quản lý Việt Nam, người có danh tiếng trong việc đào tạo các kỹ năng mềm và quản lý cấp cao cho biết.

"Bạn chỉ được đưa ra những kiến thức cơ bản mà thôi và nó là không đủ. Vì vậy, bạn phải tự rèn luyện mình.

Đi làm thêm trong suốt những năm đại học của bạn cũng là một cách tốt để tìm hiểu và chuẩn bị cho công việc tương lai. "

 

Dịch bởi: cepquynh

bài viết đặc sắc trong tháng 10/2019

IELTS Reader - Ứng dụng thực hành đọc trong 1 phút 

IELTS Reader được biên soạn theo hướng thực hành chuyên biệt cho từng loại câu hỏi và phù hợp cho cả 2 nhóm thí sinh khi đăng ký vào chương trình IELTS: Học thuật (Academic) và Phổ thông (General). 

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục