Bài viết liên quan:

Giải đáp các câu hỏi về kỹ năng nghe tiếng Anh

Ce Phan từng giới thiệu tới các bạn 3 bài viết để rèn luyện kỹ năng nghe gồm có: học tiếng Anh 360 độ (phần 5: luyện nghe như thế nào?); học nghe tiếng Anh đúng phương pháp như thế nào?; và chiến lược học Ielts listening . Qua các bài viết đó Ce Phan đã giải thích một cách chi tiết việc phát âm ảnh hưởng đến kỹ năng nghe như thế nào. Do đó, bạn nên dành thời gian để quay lại học phát âm cho thật chuẩn trước khi làm theo các chỉ dẫn trong bài viết này

Như các bạn đã biết kỹ năng nghe được xem như là điểm yếu của dân Việt Nam mình, vì vậy các bạn cần chú ý thật kỹ những hướng dẫn bên dưới để tập luyện đúng cách và quan trọng nhất là duy trì thói quen luyện tập nghe tiếng Anh hàng ngày của bạn.

Chung quy lại, phần luyện nghe trong tiếng Anh bao gồm 4 phần chính: các thiết bị hỗ trợ nghe tiếng Anh, các nguồn tài liệu, luyện nghe như thế nào, và cần ghi chú những gì khi luyện nghe tiếng Anh?

1. Cần chuẩn bị những thiết bị nào để có thể luyện nghe tiếng Anh?
 

Các bạn có rất nhiều công cụ hỗ trợ nghe tiếng Anh:
- Có thể nghe bằng băng cassete
(mình không thích loại này lắm vì rất khó nghe, và thường bị rè. Nhưng nếu bạn đang chuẩn bị cho các kỳ thi chuẩn hóa tiếng Anh theo tiêu chuẩn của bộ giáo dục và đào tạo (chứng chỉ A,B,C) bạn nên tập nghe băng cassette để quen dần trước khi đăng ký thi cấp chứng chỉ.

- Đĩa CD nghe với các thiết bị đọc đĩa CD có chế độ bấm dừng và nghe tua lại một cách dễ dàng. Nếu một chiếc máy đọc CD thông thường để nghe nhạc sẽ không có chế độ dừng và quay lại đúng một câu, 1 đoạn mà bạn cần nghe lại chỉ qua một lần bấm nút. Nếu bạn phải mua mới, hãy chọn mua những máy đọc CD chuyên dành cho việc học tiếng Anh.

- Nếu có điều kiện thì các bạn nên mua Mp3, hay Mp4 cũng được vừa nghe nhạc vừa nghe tiếng anh luôn cho tiện. Một điều bất tiện ở các thiết bị này là có kích cỡ khá nhỏ do đó phần loa ngoài không đủ lớn để nghe, bạn buộc phải dùng tai nghe (headphone) để nghe. Nếu nghe như vậy lâu ngày sẽ không tốt cho tai nhé! Nhưng ít nhất với những thiết bị này bạn có thể mang theo mọi lúc mọi nơi một cách dễ dàng.

- Nếu bạn có điều kiện hơn nữa thì bạn nên có một cái máy tính (computer) hoặc một laptop, nó sẽ giúp bạn rất nhiều sau này đấy). Bạn có thể dễ dang tùy chỉnh các chế độ nghe. Thậm chí với FLV player bạn có thể chỉnh chế độ nói châm hơn để bạn có thể "nghe sâu" (intensive listening) những khi cần thiết.Và đặc biệt là các bạn nghe các bài nói dài (trên 3’) thì cần phải có bút chì và một cuốn sổ để take notes thực tập khi bạn "nghe rộng" (extensive listening).

 

2. Đâu là những nguồn tài liệu tốt nhất? 
 

Các nguồn tài liệu tốt là những tài liệu mà bạn có thể đọc được transcript của chúng khi cần. Bên dưới đây mình sẽ phân loại các nguồn tài liệu theo 2 trình độ sử dụng tiếng Anh để các bạn dễ dàng theo dõi hướng dẫn của riêng mình:
- Trình độ tiếng Anh cơ bản- trung cấp:

  •   Bạn nên chuẩn bị cho mình bộ sách streamline với đầy đủ audio đính kèm trong đĩa CD có bán khắp nơi trong các nhà sách. Đây là bộ sách gối đầu giường cho tất cả các học viên trên khắp thế giới. 
  •   Tài liệu nghe trong đĩa American Master cũng là một tài liệu hữu ích đối với các bạn. Tuy nhiên tài liệu chỉ dừng ở phiên bản cài đặt 1.1. Có nhiều đoạn hội thoại được thu âm không tốt lắm và số lượng giọng nói cũng không được đa dạng. Tuy nhiên, nội dung của các đoạn hội thoại thì rất tuyệt vời rất thực tế và gần với các tình huồng giao tiếp ngoài cuộc sống. Đặc biệt có phân loại các tình huống theo từng chủ đề như: Frendship, Greeting, Memory...., bạn dễ dàng có thể chọn những chủ đề yêu thích. 
  •    Nghe tiếng Anh qua đài spotlightradio với những bài nói chuyện với tốc độ đọc chậm rãi rất phù hợp với những bạn mới tập nghe tiếng Anh. Hãy nghe và tải về máy các định dạng mp3 để chép các thiết bị của bạn để có thể mang theo và nghe lại những lúc bạn không thể kết nối với internet.
  •    Học tiếng Anh qua Youtube cũng là một cách học rất hiệu quả với các video có sẵn phụ đề hoặc ít nhất cũng có các transcript để bạn đọc lại những gì mà giọng đọc mẫu vừa nói. Tại CEP chúng tôi đã xây dựng các lớp học tiếng Anh qua Youtube để mỗi học viên dễ dàng theo dõi các video phù hợp với sở thích và trình độ Anh ngữ của mình. Kết hợp với các Flash card và Mini flash card để cải thiện thêm vốn từ vựng cho bạn.

- Trình độ tiếng Anh trung cấp- cao cấp:
Bạn có thể nghe các tài liệu của các khóa học mà bạn đang theo học, hoặc cách sách luyện thi TOEIC hoặc TOEFL iBT, hoặc IELTS. Hoặc bạn có thể nghe các bản tin, các bài nghe trên Internet (rất tốt đấy, mình xin giới thiệu một số trang web như: Voanews.com/specialenglish, voanews.com, bbcnews.com hoặc bbc learning English hoặc Npr.com). Ngoài ra nghe các kênh nước ngoài trên tivi cũng là một cách hay (mình xin giới thiệu một số kênh như CNN, BBC, National Geographic, Star world, discovery chanel, Disney channel) 

 

3. Trong khi nghe tiếng Anh bạn nên làm gì?
 

Các việc cần làm trong khi nghe:
- Xác định chủ đề bài nghe
: Cũng giống như đọc khi nghe bạn cũng nên ưu tiên nghe trước những chủ đề quen thuộc và chủ đề bạn thấy thích trước. Sau đó mới nghe đến các chủ đề các mà bạn nghĩ sẽ cần cho những lựa chọn sau này.

- Đối với các bạn ở trình độ tiếng Anh cơ bản- trung cấp

  •    Nghe lần 1 xác định nội dung chính (main idea) và ghi ra các từ nghe được. 
  •    Nghe lần 2, 3, 4 bổ sung các thông tin chưa nghe và hiểu được khoảng 70% nội dung của bài là được và tiến hành trả lời câu hỏi nếu cần
  •    Nghe và đọc to theo các transcript và bổ sung những thông tin mà mình không nghe được. và tiến hành học từ mới.

- Đối với các bạn ở trình độ tiếng Anh từ trung cấp- nâng cao: Sau nghi nghe bạn nên tự mình tường thuật lại nội dung chính với nội dung bạn vừa nghe được. Hoặc viết lại ghi chú vào giấy và kiểm tra lại với transcript xem những ghi chú của bạn có đúng không. Những kênh Ce Phan ở trên đều có các câu hỏi bên dưới các bài nghe. Bạn cũng có thể kiểm tra khả năng hiểu của mình bằng cách trả lời những câu hỏi đó.

 

4. Viết ghi chú như thế nào khi nghe tiếng Anh? 
 

Các lưu ý khi viết ghi chú (take notes):

  • Không nên take notes quá nhiều vì sẽ gây mất tập trung khi nghe, chỉ ghi những keywords, những sự kiện khó nhớ.
  • Ghi các ý chính và các ví dụ, dẫn chứng quan trọng trong bài nghe
  • Sử dụng các từ viết tắt một cách khoa học, không nên tùy tiện quá vì sẽ mất thời gian để hiểu (ví dụ: như example, có thể viết là e.g. hoặc and - & hoặc because – b/c) 
  • Có nhiều cách take notes có thể take notes theo outline, hoặc sử dụng mindmap
  • Và chú ý nghe thật kĩ phần đầu và phần cuối của bài nghe cũng như là giọng điệu, thái độ của người nói, vì sẽ giúp mình hiểu được ý nghĩa của toàn bài dễ hơn và phải takes notes các từ quan trong như:

            + được nhấn mạnh
            + được nhắc lại nhiều lần
            + những từ mà người nói muốn nhấn mạnh…

Bài viết này là những chỉ dẫn dựa theo những câu hỏi thường gặp khi luyện kỹ năng nghe. Tuy nhiên, để thực sự bắt tay vào nghe bạn sẽ gặp một chút lúng túng khi không biết nó sẽ như thế nào. Những bài viết tiếp theo Ce Phan sẽ hướng dẫn mẫu trong các trường hợp các khau để các bạn có thể theo đó mà biết cách làm và hy vọng bạn sẽ xây dựng được thói quen nghe tiếng Anh thường xuyên và mau chóng cải thiển khả năng nghe tiếng Anh của mình

 

Tác giả: Ce Phan

 

Hai chuyên mục tại CEP được nhiều sự quan tâm nhất: