Tin song ngữ

  1. Tin tức song ngữ Anh-Việt
  2. Thời sự
  3. Thể thao
  4. Smith: 'Wenger là con nghiện bóng đá'

Smith: 'Wenger là con nghiện bóng đá'

Mức nâng cao

The Redemption of Arsene Wenger: Arsenal's Stubborn Sorcerer Ready to Rise Again

From the moment he first arrived in September 1996, there was one thing about Arsene Wenger that really struck the Arsenal players. It wasn’t that no one had heard of him (“Arsene Who?” was the headline in the Evening Standard that announced his appointment). It wasn’t his Frenchness, his professorial appearance or his gangly mannerisms. No, what they noticed was something about him they had never encountered in a manager before.

"He was just so nice," Martin Keown, a member of the formidable defence Wenger inherited, told Bleacher Report. "As a player, you got used to being shouted at, sworn at, told what to do all the time. That’s all you knew. With the gaffer, there was none of that. We just couldn’t believe how he treated us all like grown-ups."

These days, we are in the era of the calm, technocratic football manager, of Eddie Howe, Brendan Rodgers, Roberto Martinez and Garry Monk. It is an era Wenger himself, more by example than design, has been influential in developing. So much so, it is difficult to appreciate quite how revolutionary the Frenchman was when he arrived in England with his niceness, civility and encouragement to his players to find their own solutions.

It was enough for Sol Campbell to recall he was taken aback when he was recruited by Wenger in 2001. "It was (usually) a case of they knew everything and you knew nothing ... With him, it was more, 'So tell me, what do you think?'”

The Arsenal players thought that under this guy, they could go places.

Wenger had been brought to Arsenal by David Dein, the then-vice chairman executive, to replace the brusque incumbent Bruce Rioch. At the time, there were those who insisted Dein had taken a reckless gamble. In truth, Wenger’s CV wasn't illuminated with glitter at the time. Following a playing career that redefined the term "ordinary," he left his first job as coach at Nancy after the team were relegated, before suddenly being propelled to the top of the French game by taking over at Monaco in 1987.

It was today's equivalent of Burnley manager Sean Dyche being given the Chelsea job. After inheriting the team and bringing in Glenn Hoddle and Jurgen Klinsmann, on the Cote d’Azur, Wenger won both a league and Coupe de France title in seven full seasons before he was dismissed in September 1994 after a poor start to the campaign. He had then appeared to go into reverse, spending a year in the backwaters of the Japanese league.

It was not hard to share the disdainful assessment of the then-Manchester United boss Sir Alex Ferguson, who greeted his appointment with the curt quip, "He’s a novice and should keep his opinions to Japanese football."

Dein, however, had long insisted this was the man who could change everything. He had been charmed by Wenger socially in the summer of 1994, when he had invited the Frenchman on board his yacht when harboured in Monte Carlo. They spent the evening hooting with laughter as they played charades together (we can only speculate on the glories of the mime that accompanied the clue “Champions League qualification”).

This was a man of intellect, substance and depth, Dein had concluded on that meeting. Not to mention unusual humanity. It took Dein nearly two years to persuade the rest of the Highbury board that the unheralded Frenchman would be the man to kickstart Arsenal into the new footballing millennium.

What Wenger brought with him from France was genuinely radical, ripping into the tired and complacent English managerial tropes. Everything changed.

Keown recalls the astonishment among visitors when they found out there were no longer chips (fries) or ketchup available in the staff canteen; instead, the players were obliged to eat stuff that was good for them, like vegetables and steamed chicken. Wenger ended, too, the institutionalised drinking that almost cost Tony Adams his sanity after a binge following Euro 1996. He got the players stretching properly, using chiropractors and acupuncturists and even, heaven forbid, had them doing yoga.

But he did all of this by persuasion, not by bullying insistence. The squad were no longer subjected to the sergeant-major yelling of the traditional British manager; suddenly, the players were encouraged to make their own decisions, after Wenger had given them the alternatives.

"The gaffer created this learning environment," Keown said. "And we all just followed suit. That was the way he encouraged us to behave, nudging people in the right direction."

And that nudge was perhaps most obvious on the training pitch. Bob Wilson—who worked for seven seasons as goalkeeping coach under Wenger—recalls that watching the new manager in action was to see something different. Wenger would stand to the side and let the players take control, encouraging them to find their own solutions.

"I remember watching a session with Dennis [Bergkamp] quite early on," Wilson told Bleacher Report. "And he got quite shirty with Ray Parlour. ‘Just hit me with the f-----g ball,’ he shouted. ‘Just give me the ball and move.' Arsene changed the way of playing by letting Dennis show them what to do in training. They got used to passing it in to him really quickly, then moving into space for the return."

Alan Smith, the former Arsenal centre-forward, recalls his old team-mate Adams being blown away by what the players encountered. "He just let everyone express themselves. And for lads used to being told what to do all the time, that was liberating," Smith told Bleacher Report.

But training methods alone do not win titles. There was another advantage Wenger brought with him in those early days: a specialist knowledge of European football. As a result of knowing where to look, he completely outflanked his domestic rivals by bringing in some rare talent at rare value: Patrick Vieira, Robert Pires, Thierry Henry—the list was substantial and trophy-building.

"The bottom line is to recruit the right players," Wilson said. "Arsene, in those days, was the master. He may not have been a great player himself—I can relate to that—but he knows what one looks like. I remember him saying of Jack Wilshere, ‘the game speaks to him.’ That’s a great quote. It sums up his ability to recognise what makes the best."

For nearly a decade, the Wenger methodology worked like a dream, bringing three titles, three FA Cup wins and a Champions League final to the Highbury operation. His knowledge, his intelligence and his philosophy gave Arsenal a substantial competitive advantage over their rivals.

That success culminated in the glories of the Invincibles, a side he built from scratch to remain unbeaten throughout the 2003-04 season, playing the most compelling football in the history of one of the game's grandest clubs. That was the most obvious thing about Wenger: The manner in which success was achieved was always as important as success itself.

"There is a real beauty in the way he gets his sides to play," said Professor Christopher Brown, the art historian and former director of the Ashmolean Museum in Oxford, who is an unabashed admirer of the professor of football. "When on form, there is something very, very attractive about the way they move the ball. It is an aesthetic impulse of Wenger’s. At their best, his teams play with a certain elegance that you would never ever see from others—Chelsea, for instance."

But that 10-year rule of unimpeachable delight, of constantly challenging, of accumulating the richest available talent and allowing it to flourish in the most appealing of football fashions, did not last. Something happened that shifted Arsenal from the top out toward the margins, seizing up the trophy machine. And for some observers, that something could be best summed up in two words: Arsene Wenger.

After Tony Pulis resigned as Stoke City manager in the spring of 2013, an unedifying fact did the rounds on social media: With but one exception, every club in English league football had changed their manager since Arsenal last won a trophy, the FA Cup in May 2005. That one exception was Arsenal. There were two ways of looking at that statistic. Either the Gunners' hierarchy had a more mature, long-term recruitment policy than any of their rivals, or Arsenal were simply refusing to accept the reality that their man was washed up.

It was pretty obvious which thesis most appealed to Jose Mourinho. In February 2014, Mourinho publicly insisted that his side were not title favourites despite their good form. Wenger suggested those comments were borne out of the Chelsea manager's "fear to fail," to which Mourinho responded by unleashing both verbal barrels in the direction of north London.

"He is a specialist in failure, I'm not," Mourinho said. "So if supposedly he's right and I'm afraid of failure, it's because I don't fail many times. So...maybe he's right. Maybe I'm not used to failing. But the reality is that he's a specialist because, eight years without a piece of silverware, that's failure. If I do that in Chelsea, eight years...I leave London, I don't come back."

With an unhappy coincidence, Wenger notched up a remarkable personal landmark when he took his side to Stamford Bridge a few weeks after Mourinho’s withering putdown. It was his 1,000th game in charge of Arsenal, in a fixture regarded as one that would give an indication of the two sides’ relative credentials for lifting the Premier League trophy.

For Wenger, it was a brutally chastening experience. When Chelsea won 6-0, the home crowd were not remotely shy about crowing in victory. As early as the third goal, a chant rang out from the Matthew Harding stand, which was quickly picked up around the stadium. "Specialist in failure," sang the Chelsea fans to Wenger.

The depressing truth for Wenger was that such critique was not restricted to his rivals. At the new expansive Emirates Stadium, the mood among the Arsenal fans had long soured. Charged the highest ticket prices in the Premier League, the regulars were getting sick of seeing their best players routinely picked off by rivals every summer, were tired of a lack of competitive signings and were dismayed that the compelling football of the 2004 title-winning Invincibles was but a memory.

There was one man who came to encapsulate all of their concerns: Arsene Wenger. The Frenchman had come to be considered even by his own supporters as old news. His methods were outdated, his "let the lads sort it out" training approach these days was inadequate, his stubborn refusal to address glaring issues within the squad was simply bewildering.

Even after he managed to land a bit of silverware by winning the FA Cup in May 2014, such concerns were not allayed. The win over Hull City in the final had been flaky and fortunate, speaking of a central weakness in the team that Wenger had not tackled.

Fearing that yet another season would pass with limited ambition tattooed on the heart of the enterprise, the fans were getting increasingly vocal. At the end of November 2014, after a game against West Bromwich Albion at the Hawthorns, a group of Arsenal supporters held a banner that was unequivocal about the direction the club should be taking.

"Arsene, thanks for the memories, but it’s time to say goodbye," it read. A month later, after a game against Stoke, Wenger was verbally abused on the train home by his own supporters, telling him to quit. “Even as recently as when we lost at home to Manchester United [in February 2015] I’d have said, maybe this is it, maybe it’s over, maybe it’s time to move on,” said Ian Stone, the comedian and broadcaster who is a long-term Arsenal season-ticket holder. “I honestly thought it might be best to get in someone younger, fresher, sharper. You know, go for [Jurgen] Klopp or [Pep] Guardiola.”

Among the diehards, this was a widely subscribed view: Time was being called. And according to Philippe Auclair, the French musician, writer and Wenger confidant, the manager himself was beginning to think the end was inevitable. He points to the lengthy delay Wenger manufactured over signing his new contract at the club in 2014 as evidence of the Frenchman's lack of belief in the future—his own as much as that of the team.

“The board had no desire to get rid of him; the offer was there, on the table," Auclair told Bleacher Report. “He had never waited so long to sign a contract. He was clearly not enjoying himself. People think of him as stubborn, but underneath, he is so thin-skinned. That 6-0 defeat on his 1,000th game, he took it very badly. They hadn’t been playing good football for a long time; that’s what really hurt him."

That desire to produce not just a winning side, but one that won with style, with panache, with an expression of aesthetic understanding, has always driven Wenger. 

"He hates to lose, Arsene, really loathes it,” Wilson said. “But what he most wants is for the fan to feel, after paying to watch a game, that it was worth the money. "Win, lose or draw, his mission is to give people a sense that they have been transported, taken to another place. He sees football very much as an art form, like the theatre or the opera. He wants people to be moved by what they see.

"His priority is always to try to outplay the opposition and play in an attractive way. It’s not always the winning that counts. That’s probably where he differs from the fans. They want to see victories.”

The problem was those victories became less frequent as the marginal gains Wenger could exploit in his early days were gradually eroded. At Manchester United, Ferguson might have initially sneered about Wenger’s inexperience, but he quickly recognised that here was a proper rival, and he rapidly copied the Frenchman's dietary and training methodologies.

A swell of foreign managers—most notably Mourinho—brought new ideas and new players to match Wenger’s best. No longer was the civilised school of management so unusual. Wenger was not just being caught up, he was being overtaken.

Auclair, meanwhile, points to other issues beyond faulty recruitment during the barren years. "The problem was he didn’t develop as a manager," he said. “Tactically, in his preparation, he was doing things much the same as he ever did. Players tell me his training sessions—very intense, short exercises—have not changed in years. They were revolutionary when he brought them to England; now, they are very old hat." Auclair also reckons Wenger became quickly outpaced by rival managers, by the educated new breed of Martinez, Rodgers and Monk—men who had borrowed, adapted and modernised the Wenger way.

"He is very poor tactically, particularly terrible at subbing," Auclair said. "He very rarely initiates switches. His problem is he sees movement rather than shape. Mourinho is all about shape. Before a game, Mourinho will have mapped out every single scenario and worked out a response. Can you imagine Wenger doing that? Never. Let the players work it out."

Endlessly loyal to his staff through the unproductive, silverware-free times, Wenger did not refresh his backroom team. There was a lack of rejuvenation. Pat Rice was at his side for years, the very embodiment of old school, while other managers recruited young and upcoming, properly qualified talent.

"He really doesn’t like confrontation," Wilson said. "And he has a loyalty that sometimes is detrimental; it means he backs off from the tough decisions.”

Smith agrees, telling Bleacher Report, “He doesn’t like criticism. You can see that in the way he reacts to defeat. He’s a bad loser, ungracious at times.”

That is why, according to some, Vieira is at Manchester City and Dennis Bergkamp or Henry have never been invited on to the Arsenal coaching staff. They are strong characters and people who, having enjoyed his training methods, might point out they were no longer sufficient.

As for the modern urge to embrace statistics, Wenger was left way behind. "He gives very few instructions and does very little homework," Auclair said. "He only introduced video analysis last season, long after the rivals. I remember two days before the [2006] Champions League final asking him how he was going to counter Barca. He said, ‘Yeah, we’ll look at it tomorrow.’ Twenty-four hours before the biggest game against the most accomplished rivals and he didn’t start homework until the day before? Come on."

But more than all of that, there was another reason Arsenal slipped behind: the money. His rivals had enough of the stuff to buy whatever resources were required. According to Wilson, Wenger, parsimonious by nature, treated his club’s money as his own and was thus reluctant to join the arms-race inflation propelled by the new broadcast deals.

As advantages were eroded, Wenger clung to the fact that every season he still ensured Arsenal qualified for the Champions League. In the attempt to keep pace with heavily endowed rival clubs, Arsenal built themselves a new stadium. It was to be a cash cow, generating more income than any other in the country. 

Wenger was convinced he had the internal resources to cope with the more rigorous transfer budget imposed upon him. He believed in the club, believed in the stadium and was anxious to play his part in its delivery. He spent hours poring over the plans, working with the architects on the fine details of player accommodation and talking them through exactly what was required of the playing area.

The Frenchman loved Arsenal truly, madly, deeply—there could be no doubt of that.

He assumed his players would share his affection for the club. But what he did not take into account was the predatory actions of his rivals. Over the coming years, his best players were plucked off one by one by clubs offering them greater rewards, financial and trophy-wise. Ashley Cole, Henry, Cesc Fabregas, Samir Nasri, Robin van Persie: Watching the best head elsewhere became a ritual at the club.

"For five years, every summer we watched our best leave," Stone said. “It was an exquisite form of torture, being so close to the top but never within touching distance. It was a gilded cage, but it was a cage nonetheless."

Whereas in the past Wenger had always been able to replace his stalwarts with better players, he not only no longer had the cash, but others had outflanked him on the contacts. Liverpool signed Fernando Torres from Atletico Madrid, Chelsea bought Michael Essien from Lyon, Manchester United snapped up Patrice Evra from Monaco and Nemanja Vidic from Spartak Moscow.These were the kind of players Wenger once had first refusal on.

It became increasingly clear that Wenger’s chief characteristic was his stubbornness. He refused to accept that the players he had at his disposal were simply not trophy-winning material, never mind the proper heirs to those who had gone before.

“He was defending his players, which is the right thing to do," Smith said. "But when he said week after week, ‘We showed great mental strength,’ you could see in his eyes he knew they weren’t good enough."

The pressures piling up against the great survivor accumulated to the point that, in May 2014, Wenger had reached the very edge of giving up. "He would have walked had they lost to Hull in the cup final, I’m convinced of it," said Perry Groves, the former Arsenal midfielder turned pundit. “He was one loss away from quitting."

By the spring of 2015, things appeared to have changed completely at Arsenal. After his team retained the FA Cup final in May, in the process making him the most decorated manager in the competition’s history, anyone catching sight of Wenger would have done a double take. A man who had been rapidly—and very publicly—stumbling into old age over the previous couple of years suddenly looked rejuvenated and revived, as if he had happened across the elixir of perpetual youth. "I have never seen a more relieved man in my life," Smith said. “The cares of the world had been lifted from his shoulders.”

So what precisely has changed? What has put the bounce back into the walk of the Arsenal fan and a smile back on to the face of their manager?

The easy answer is the money changed. Money talks in the Premier League: The depressing fact for those without it is that the title goes to those with the most. But as the Emirates Stadium debt was paid down, everything eased.

The club debt at the time of writing is £243 million. But take into account the cash reserves and it’s something like £36 million, which is barely significant for a business of their scale. That means the club is no longer prone to being ritually stripped every summer. These last two years, Wenger has brought people in—Alexis Sanchez, Mesut Ozil, Danny Welbeck and others at a cost of nearly £120 million—and nobody of significance has left. There is a sense of building instead of fire-fighting. “We have reduced the gap and I believe we are ready to go further,” Wenger said this summer, per the Telegraph. “We have the stability that gives us strength. Before I was more exposed to ‘Who will go?’ and now the question I get more is ‘who will come?’ Our potential on the market has changed.”

So does this suggest Wenger has changed?

"I’m not sure he has," Smith said. "But then he doesn’t have to change, as long as he gives others the chance to influence things, which he seems to be doing."

And in the latter stages of the 2014-15 season, it all came together. After the trauma of that 6-0 thrashing at Stamford Bridge, Arsenal got organised. This allowed them not only to compete—and beat top sides—but to do so in a style that had not been witnessed for some time.

“I’ve always compared Wenger’s way to the leader of a jazz band,” the musician Auclair said. "He is looking for constant improvisation on the pitch. He has a sound in his mind, and when they don’t play well, it is cacophonous. When they do, as against Villa in the cup final, it is perfect harmony.

"And he’s a perfectionist. It is finding the sound that motivates him, not trophies. He was very unhappy after the 2005 FA Cup. He thought Arsenal had played very badly; he said he never wanted them to be that bad again. I said to him, 'But you won the cup.' He said, 'It doesn’t matter. That’s not good enough.'"

"I think Arsene will only be truly appreciated when he is gone," Wilson said. "We’re lucky to have been around to enjoy what he gave us. You’d think it should be feasible for anyone these days, if they’ve got the backing. Buy the best players and you get the results, surely. But it doesn’t work like that. You need to be Arsene to make it work."

Asked this summer if he thought he might retire after this, his 20th season in charge—he is, after all, approaching 66 years of age—Wenger said this, per Matt Barlow of the Daily Mail: "It crosses my mind sometimes, but for no longer than five seconds because I panic a little bit. ... I am more committed than ever. It is how much you love what you do that counts. And the love is not necessarily diminished by the number of times you have done it."

He then revealed that he had recently bumped into Ferguson and they had spoken about his great rival’s retirement. "I said, 'Come on, don't you miss it?'" Wenger recalled. “He says no. He’d had enough. But he has horses. I have no horses."

True enough. Nor does he have Ferguson’s interest in American Civil War politics or wine or management theory or musical theatre. In fact, all he has is shelf after shelf of videos of football matches lining the walls of his home. Football is the beginning and end of Wenger’s world view. That’s why he cannot easily embrace the idea of giving up.

As Smith puts it so succinctly, “He is an addict.”


Source: Bleacher Report



Bóng đá là khởi đầu và kết thúc trong thế giới của Wenger 

Từ khi tới Arsenal vào tháng 9/1996, có một đặc điểm của Arsene Wenger gây ấn tượng mạnh với cầu thủ Arsenal. Đó không phải là các tít báo ("Arsene là ai?", tít của tờ Evening Standard). Đó không phải là chất Pháp của ông, sự chuyên nghiệp và thanh lịch. Đó là vì chưa có HLV nào khuyến khích cầu thủ như cách của Wenger.

“Ông ấy rất dễ chịu”, Martin Keown, một hậu vệ trứ danh của Arsenal thời Wenger nói với Bleacher Report. “Là cầu thủ, bạn thường xuyên bị la mắng, đay nghiến, bị áp đặt. Bạn phải làm quen với điều đó. Với ông ấy, chuyện đó không xảy ra. Không thể tin ông ấy lại đối xử với chúng tôi như thể tất cả đã trưởng thành”.

Ngày nay, chúng ta sống trong thế hệ một HLV điềm tĩnh, những nhà quản lý kĩ trị như Eddie Howe, Brendan Rodgers, Roberto Martinez hay Garry Monk. Wenger là hình mẫu thúc đẩy xu hướng này. Wenger tới nước Anh và mang theo tính cách dễ chịu, sự lễ độ và thúc đẩy cầu thủ tự tìm giải pháp cho mọi vấn đề.

Sol Campbell nhớ lại việc Wenger đưa anh về Arsenal năm 2001: “Tôi đã gặp nhiều trường hợp mà HLV tỏ ra biết mọi thứ còn bạn chẳng biết gì… Với ông ấy, tôi gặp một ca mới. Ông ấy bảo: Cậu đang nghĩ gì?”.

Các cầu thủ Arsenal nghĩ rằng, dưới thời của HLV này, họ có thể tiến xa.

Wenger được đưa về Arsenal bởi David Dein, người sau này thay thế Bruce Rioch giữ chức Phó Chủ tịch CLB. Lúc đó, họ bảo Dein đang chơi một canh bạc lớn. Bản CV của Wenger không hề lấp lánh. Trải qua sự nghiệp cầu thủ được mô tả là “bình thường”, ông rời đội bóng đầu tiên trong sự nghiệp HLV (Nancy) sau khi họ xuống hạng, trước khi đột ngột nhảy lên làm việc ở Monaco vào năm 1987.

Việc đó cũng tương tự như ở thời nay, Sean Dyche của Burnley dẫn dắt Chelsea vậy. Sau khi tiếp quản di sản và mang về Monaco những Glenn Hoddle và Jurgen Klinsmann, Wenger vô địch cả Ligue 1 lẫn cúp Quốc gia trong 7 mùa giải tại vị trước khi bị sa thải vào tháng 9/1994, vì khởi đầu mùa giải nghèo nàn. Sau đó, ông dành một năm làm việc ở Nhật Bản.

Sau này, HLV Sir Alex Ferguson của Manchester United chào đón Wenger tại Arsenal bằng câu nói: “Ông ta là một kẻ học việc và nên cố nhớ những bài học từ bóng đá Nhật”.

Tuy nhiên, Dein, khẳng định trong suốt một thời gian dài rằng, người đàn ông này có thể thay đổi mọi thứ. Ông bị Wenger quyến rũ từ mùa Hè năm 1994, khi mời HLV người Pháp lên chiếc du thuyền thăm thú Monte Carlo. Họ dành cả buổi tối trò chuyện và chơi giải ô chữ cực kì vui vẻ.

Người đàn ông ấy rất thông tuệ, thực tế và sâu sắc, Dein kết luận lại sau cuộc gặp. Nó khiến Dein mất gần 2 năm thuyết phục ban lãnh đạo đội chủ sân Highbury rằng người Pháp vô danh kia sẽ khởi động một kỉ nguyên mới cho Arsenal.

Wenger mang đến Arsenal một nền tảng, xé toạc sự mệt mỏi và tính dễ thỏa mãn của các HLV người Anh. Mọi thứ thay đổi.

Keown nhớ các đồng đội đã ngỡ ngàng thế nào khi biết nhà bếp không phục vụ món khoai tây rán và nước sốt cà chua nữa, thay vào đó, chỉ phục vụ những món có lợi cho cầu thủ như rau hay thịt gà hầm. Wenger kết thúc thói quen nhậu thả cửa của Tony Adams sau EURO 1996. Ông dạy cầu thủ căng cơ đúng cách, sử dụng bác sĩ châm cứu và chuyên gia xoa bóp, thậm chí dạy cầu thủ tập yoga.

Nhưng ông chỉ yêu cầu mà không cưỡng ép. Cầu thủ không còn phải chịu đựng tiếng quát chói tai của các HLV truyền thống của Anh, mà thay vào đó được khuyến khích tự quyết định sau khi Wenger cho họ những phương án.

“Ông ấy tạo ra môi trường để học hỏi”, Keown nói. “Và chúng tôi chỉ làm theo. Ông ấy khuyến khích mọi người như vậy, thúc đẩy mọi người quyết định đúng”.

Và sự thúc đẩy này có thể thấy rõ nhất trên sân tập. Bob Wilson, HLV thủ môn của Wenger đã 7 mùa giải, nói rằng chứng kiến vị tân HLV làm việc khi ấy, ông thấy có nhiều khác biệt. Wenger sẽ đứng một bên để cầu thủ tự tìm cách kiểm soát, khuyến khích họ tự tìm ra giải pháp.

“Tôi nhớ có lần chứng kiến một buổi tập với Dennis Bergkamp”, Wilson nói. “Cậu ta tranh luận rất căng với Ray Parlour. 'Chết tiệt chuyền cho tôi đi chứ', cậu ấy hét lên. Chỉ cần chuyền bóng cho tôi rồi di chuyển thôi”. Arsene đã thay đổi phương thức thi đấu bằng cách để Dennis tự chỉ ra việc phải làm. Họ thường chuyền bóng cho cậu ấy rất nhanh rồi trở lại vị trí”.

Alan Smith, cựu tiền đạo của Arsenal, nhớ lại cách Tony Adams ngạc nhiên trước cách cầu thủ được chỉ đạo. “Ông ấy để cầu thủ tự thể hiện mình và các chàng trai ấy luôn miệng nói những việc họ muốn làm, hệt như một sự giải phóng”, Smith nói.

Nhưng phương pháp huấn luyện sẽ không gặt hái danh hiệu. Có một lợi thế khác mà Wenger mang tới cho Arsenal những ngày đầu: sự hiểu biết về bóng đá châu Âu. Kết quả của sự hiểu biết ấy rất rõ rệt, hoàn toàn đánh bại những đội quốc nội trong việc tìm ra những cầu thủ hiếm ai biết với giá rẻ: Patrick Vieira, Robert Pires, Thierry Henry - những nhân tố nổi bật xây dựng một đội bóng chinh phục danh hiệu.

“Điều quan trọng nhất là phải sử dụng đúng cầu thủ mình cần”, Wilson nói. “Những ngày đó, Arsene là chuyên gia. Ông ấy không có một sự nghiệp thi đấu xuất sắc nhưng biết cách nhìn người. Tôi nhớ những lời của ông ấy về Jack Wilshere thế này: 'Trận đấu nói chuyện với cậu ấy'. Đó là một câu quá hay. Nó tóm gọn khả năng nhận ra điều tốt đẹp nhất của ông ấy”.

Trong gần 1 thập kỉ, phương pháp của Wenger giúp xây nên một giấc mơ: 3 lần vô địch Premier League, giành 3 cúp FA và 1 lần vào chung kết Champions League (2005-06). Sự hiểu biết, thông minh và triết lý của ông đưa Arsenal lên tầm cao mới.

Kết quả của thành công là "Invincibles", đội hình bất bại cả mùa 2003-04, chơi thứ bóng đá hoàn hảo nhất trong số những đội xuất sắc nhất. Nó là minh chứng rõ rệt về con người Wenger: Thái độ khi thành công cũng quan trọng như bản thân thân thành công.

“Thứ bóng đá ông ấy hướng Arsenal đi theo quả thật rất đẹp mắt”, Giáo sư Christopher Brown, cựu giám đốc bảo tàng lịch sử nghệ thuật Ashmolean ở Oxford, người không giấu giếm lòng ngưỡng mộ dành cho vị giáo sư của bóng đá, nói. “Ở đỉnh cao, cách họ luân chuyển trái bóng thật sự rất rất hấp dẫn. Đó là cảm hứng nghệ thuật của Wenger. Chưa từng có đội nào chơi thanh lịch ở trình độ này, cứ nhìn Chelsea là biết”.

Sau khi Tony Pulis từ chức HLV Stoke City vào cuối mùa 2012-13, vài ngày sau khi Sir Alex Ferguson tuyên bố rút khỏi cương vị HLV Man United, mạng xã hội nhanh nhảu phát hiện: Ngoại trừ Arsenal, tính từ khi Arsenal giành Cúp FA năm 2005, mọi đội bóng ở Anh đều đã thay HLV. Có hai cách hiểu thống kê này. Hoặc là Arsenal đề cao chính sách dài hạn hơn các đội khác, hoặc là Arsenal từ chối nhận ra HLV của họ đang dần cổ hủ.

Điều này thật sự lôi cuốn Jose Mourinho. Tháng 2/2014, Mourinho công khai thừa nhận Chelsea của ông không phải ứng viên vô địch dù đang có phong độ cao. Wenger bình luận rằng Mourinho “đang sợ thất bại” và rồi cuộc khẩu chiến nổ ra.

“Ông ta là chuyên gia thất bại, tôi thì không”, Mourinho nói. “Vì thế, nếu có khả năng ông ấy đúng và tôi là người sợ thất bại, thì bởi vì đã lâu rồi tôi chưa thất bại. Có thể, ông ta đúng. Tôi không thường thất bại. Sự thực, ông ta là chuyên gia thất bại, bởi vì đã trắng tay trong 8 năm, đó là thất bại. Nếu tôi lâm vào cảnh đó ở Chelsea, 8 năm… tôi sẽ rời London. Tôi sẽ không trở lại”.

Như một sự trùng hợp đen đủi, Wenger dẫn Arsenal tới Stamford Bridge gặp Mourinho, trận thứ 1000 của ông trên cương vị HLV Pháo thủ được xem là màn đối đầu trực tiếp giữa hai ứng viên vô địch.

Đó là trải nghiệm tồi tệ của Wenger. Khi Chelsea thắng 6-0, đám đông CĐV ầm ĩ ăn mừng chiến thắng. Ở bàn thứ ba, khu khán đài Matthew Harding ầm ào tiếng hô “Chuyên gia thất bại” mà fan Chelsea gào lên trêu chọc Wenger.

Điều tồi tệ hơn cả với Wenger là không chỉ kẻ thù chỉ trích ông. Trên sân mới Emirates, tâm trạng fan Arsenal đầy chua chát. Là đội có giá vé đắt nhất Premier League, họ cay đắng chứng kiến những cầu thủ hay nhất bị đối thủ “đem” đi mỗi mùa Hè, trong khi đội bóng không hề nỗ lực thực hiện những bản hợp đồng chất lượng, và đội hình bất bại 2004 chỉ là hoài niệm.

Có một người chịu đựng cho tất cả những vấn đề đó: Arsene Wenger. Người đàn ông Pháp bị chính CĐV Arsenal chỉ trích. Phương pháp của ông bị xem là hết thời, cách chơi “để cầu thủ tự thu xếp” của ông bị xem là không thỏa đáng, và việc bướng bỉnh không chịu nhìn vào sai lầm gây ra hoang mang.

Thậm chí, khi đã giành cúp FA năm 2014, những lo ngại vẫn không chấm dứt. Chiến thắng trước Hull ở chung kết bị xem là may mắn, bằng chứng cho thấy điểm yếu cốt lõi của Arsenal vẫn không được Wenger giải quyết.

Sợ rằng trái tim sẽ chai lỳ với những thất bại, các CĐV lên tiếng. Cuối tháng 11/2014, sau một trận đấu với West Brom ở Hawthorns, một nhóm CĐV Arsenal căng lên một banner thể hiện thái độ cương quyết: “Arsene, cảm ơn vì những kí ức đẹp, nhưng đã đến lúc tạm biệt nhau”. Một tháng sau, sau trận đấu với Stoke, Wenger bị CĐV nhà quát mắng trên chuyến tàu cùng đội.

“Gần đây, khi chúng tôi thua Man United trên sân nhà (tháng 2/2015), tôi đã nói, có thể đó là dấu chấm hết, có thể đã đến lúc thay đổi”, Ian Stone, người dẫn chương trình và diễn viên hài, CĐV lâu năm của Arsenal cho biết. “Thành thật, tôi nghĩ một HLV trẻ hơn, tươi mới hơn, vững chãi hơn là giải pháp tốt lúc này. Juergen Klopp và Pep Guardiola rất giỏi”.

Trong số những fan Arsenal trung thành, không ít người đồng tình. Theo Philippe Auclair, một nhạc sĩ và nhà văn người Pháp, bạn tâm giao của Wenger, chính Wenger cũng đã nghĩ đến việc ra đi. Ông lấy dẫn chứng là thời điểm Wenger trì hoãn việc kí hợp đồng mới hồi năm 2014.

“Ban lãnh đạo không muốn chia tay ông ấy; lời đề nghị vẫn ở đó, trên bàn”, Anclair nói với Bleacher Report. “Ông ấy chưa từng đợi lâu thế để kí một hợp đồng. Ông ấy rõ ràng không hài lòng với chính mình. Mọi người luôn cho rằng đó là người cố chấp, nhưng sự thật, ông ấy rất dễ bị tổn thương. Thua 0-6 trong trận đấu thứ 1000 là kết quả tồi tệ. Arsenal không chơi thứ bóng đá hay nhất trong suốt thời gian dài, và điều ấy khiến ông ấy đau đớn”.

Wenger không chỉ có cảm hứng xây dựng một đội bóng chiến thắng, mà còn là một đội bóng thắng có phong cách, đàng hoàng bởi ông luôn là người trọng cái đẹp.

“Ông ấy ghét thất bại, Wenger thật sự ghê tởm những thất bại”, Wilson nói. “Nhưng điều ông ấy muốn nhất là CĐV cảm nhận được sau khi xem một trận đấu: nó đáng tiền. Thắng, thua hay hòa, ông ấy muốn CĐV cảm thấy họ được phiêu lưu. Ông ấy coi bóng đá là một dạng nghệ thuật, như nhà hát hay opera”.

“Ưu tiên của ông ấy luôn là lấn lướt đối thủ và chơi thật lôi cuốn. Chiến thắng không phải lúc nào cũng được mang ra đong đếm. Có lẽ đặc điểm này khác với CĐV, những người muốn Arsenal chiến thắng”.

Vấn đề là, Arsenal ngày càng ít chiến thắng như vậy. Ở Manchester United, từ coi thường, Sir Alex Ferguson nhận ra Wenger là đối thủ nguy hiểm nhất, và ông nhanh chóng sao chép chế độ ăn uống cho cầu thủ và phương pháp tập luyện của HLV người Pháp.

Sự bùng nổ của trào lưu HLV nước ngoài tại Anh, trong đó nổi bật là Mourinho, mang đến những ý tưởng mới. Wenger không chỉ bị bắt kịp, mà còn bị vượt qua. 

“Vấn đề là, Arsene không chú trọng nâng cao khả năng huấn luyện của mình”, Auclair nói. “Cách chuẩn bị chiến thuật của ông ấy bao lâu nay vẫn thế. Các cầu thủ kể với tôi rằng, các buổi tập của ông ấy có cường độ rất cao, các bài tập rất ngắn, được duy trì trong nhiều năm. Chúng là một cuộc cách mạng khi Wenger mới mang chúng tới Anh, nhưng giờ chúng trở nên cũ kĩ”.

“Đó là HLV rất kém chiến thuật, đặc biệt thay người rất tệ”, Auclair nói thêm. “Ông ấy chú trọng đến khả năng di chuyển hơn là các phương án chắc chắn. Mourinho làm việc dựa trên các phương án. Trước một trận đấu, Mourinho sẽ vạch ra các kịch bản và giải pháp. Wenger không bao giờ làm như vậy. Ông chỉ để cho cầu thủ tự làm việc”.

Việc gắn bó quá lâu với một ban huấn luyện cũng là vấn đề. Wenger không làm mới ban huấn luyện. Họ thiếu sự trẻ hóa. Pat Rice đã làm việc cho Arsenal rất lâu năm, là hiện thân của sự cũ kĩ trong khi thế hệ HLV ngày càng trẻ và giỏi giang”.

“Ông ấy thật sự ghét đối đầu”, Wilson nói. “Điều này đôi khi có hại. Nó khiến ông ấy không thể đưa ra những quyết định nghiêm khắc”.

Smith đồng ý: “Ông ấy không thích chỉ trích. Bạn có thể thấy cách ông ấy phản ứng với thất bại. Ông ấy phản ứng rất tệ khi thất bại, đôi khi khiếm nhã”.

Đó là lý do mà một vài cựu cầu thủ Arsenal, như Vieira ở Man City và Dennis Bergkamp hay Henry không được mời trở lại ban huấn luyện Arsenal. Họ là những cá tính rất mạnh, những người từng rất thích phương pháp của Wenger, có thể thẳng thừng chê nó vào thời điểm này.

Trong thời đại bóng đá cần những thống kê, Wenger hoàn toàn tụt hậu: “Ông ấy đưa ra rất ít chỉ dẫn và hầu như không nghiên cứu”, Auclair nói. “Ông ấy chỉ phân tích những video từ mùa trước. Tôi nhớ, hai ngày trước chung kết Champions League 2006, tôi hỏi ông ấy cách đánh bại Barca. Ông ấy trả lời: 'Ổn thôi, ngày mai tôi sẽ tìm hiểu'. Trước một trận đấu lớn đến thế mà chỉ dành 24 giờ nghiên cứu một đối thủ rất đáng gờm?”.

Còn một lý do nữa khiến Arsenal tụt hậu: tiền bạc. Các đối thủ có tiền để mua bất cứ thứ gì họ muốn. Theo Wilson, Wenger bẩm sinh đã là người dè sẻn, coi tiền của CLB như tiền của chính mình, và do đó, ngăn cản đội bóng lao vào những cuộc chạy đua.

Wenger đảm bảo giúp Arsenal mùa nào cũng được dự Champions League. Arsenal xây sân mới và sau đó trở thành đội có thu nhập cao nhất nước Anh. Chỉ nhờ vào nội lực, Arsenal không cần những tài phiệt.

Wenger tin rằng, nội lực là đủ cho Arsenal, họ không cần chi tiền tấn mua cầu thủ. Ông tin vào CLB, tin vào sân vận động mới. Ông dành hàng giờ theo dõi các kế hoạch xây Emirates, làm việc với các kiến trúc sư về bản vẽ chỗ ở cho cầu thủ, nói cho họ chi tiết những yêu cầu.

Ông yêu Arsenal thật sự, sâu sắc và điên cuồng, không thể nghi ngờ điều đó.

Wenger muốn các cầu thủ cũng có tình yêu ấy giống mình, nhưng không phải ai cũng vậy. Trong nhiều năm, các cầu thủ giỏi của Arsenal liên tục tìm đến các đối thủ, vì tiền bạc và tham vọng danh hiệu: Ashley Cole, Henry, Cesc Fabregas, Samir Nasri, Robin van Persie.

“Trong vòng 5 năm, cứ mỗi mùa Hè, chúng tôi chứng kiến một cầu thủ giỏi nhất ra đi”, Stone nói. “Đó là sự tra tấn từ từ, khi thấy đội bóng tiến gần danh hiệu nhưng không thể chạm vào. Đó là một chiếc lồng vàng”.

Trong quá khứ, Wenger luôn có thể thay cầu thủ đã ra đi bằng người giỏi hơn, nhưng bây giờ thì không thể được. Liverpool mua Fernando Torres từ Atletico Madrid, Chelsea mua Michael Essien từ Lyon, Manchester United kí hợp đồng với Patrice Evra từ Monaco và Nemanja Vidic từ Sparta.  Đó đều là những cầu thủ mà Wenger hỏi mua trước. 

Sự bướng bỉnh chính là phẩm chất lãnh đạo của Wenger, nhưng đôi khi, nó khiến tất cả cảm thấy nhàm chán. Ông không thích chỉ trích cầu thủ cho dù họ có lỗi.

“Ông ấy luôn bảo vệ cầu thủ, đó là một việc đúng”, Smith nói. “Nhưng khi tuần nào cũng vậy, ông ấy nói: Chúng tôi đã cho thấy tinh thần chiến thắng, bạn có thể nhận thấy trong mắt ông ấy, sự thừa nhận rằng đội bóng chơi chưa tốt”.

Sức ép ngày càng lớn, đến tháng 5/2014, Wenger đã tính tới việc từ bỏ. “Ông ấy đáng lẽ đã ra đi nếu Arsenal thua Hull ở chung kết cúp FA, tôi tin điều đó”, Perry Groves, cựu tiền vệ của Arsenal bình luận: “Ông ấy lưỡng lự giữa các khả năng”.

Mùa Xuân 2015, mọi thứ hoàn toàn thay đổi với Arsenal. Sau khi đội bóng bảo vệ thành công Cúp FA giúp Wenger trở thành HLV giành nhiều cúp này nhất trong lịch sử, người đàn ông từng rất già cỗi bỗng chốc trẻ ra và như được tái sinh nhờ thuốc tiên. “Tôi chưa từng thấy ông ấy nhẹ nhõm đến thế”, Smith nói. “Như thể ông ấy trút được ngàn tấn gánh nặng trên vai”.

Chuyện gì đã xảy ra? Điều gì đã khiến Wenger trở lại đường ray và mỉm cười nhiều đến thế?

Câu trả lời đơn giản là: không phải lo nghĩ về tiền. Tình hình tài chính của Arsenal đã được cải thiện. CLB đã trả xong nợ từ hồi xây sân Emirates. Tiền là yếu tố không thể thiếu để cạnh tranh chức vô địch Premier League.

CLB từng nợ tới 243 triệu bảng nhưng nay hết nợ, Wenger và Arsenal chi 120 triệu bảng mua nhiều ngôi sao, trong đó có Alexis Sanchez và Mesut Oezil, trong vòng 2 năm (chưa cầu thủ nào ra đi cả). “Chúng tôi đã rút ngắn khoảng cách với các đội xếp trên và đã sẵn sàng tiến xa hơn”, Wenger nói mùa Hè 2015 trên Telegraph. “Sự bền vững cho chúng tôi sức mạnh. Trước đây chúng tôi hỏi “Ai sẽ ra đi?” thì bây giờ là “Ai sẽ tới?”. Vị thế của đội trên thị trường chuyển nhượng đã lớn hơn”.

Giải pháp quản trị của Wenger cũng thay đổi. “Trước đây, Arsene ít khi lắng nghe người khác còn bây giờ, ông giao quyền cho họ nhiều hơn”, Smith nói. “Steve Bould quản lý hàng thủ. Neil Banfield, một HLV tuyệt vời, chú trọng đến hàng tiền vệ. Quan trọng hơn cả, các ý kiến của bộ phận khoa học thể thao được lắng nghe nhiều hơn, giảm những chấn thương nặng”.

Vậy điều gì khiến Wenger thay đổi?

“Tôi không chắc ông ấy đã thay đổi”, Smith nói. “Nhưng ông ấy không phải thay đổi khi trao cơ hội cho người xung quanh tạo ảnh hưởng lên công việc”.

“Tôi luôn so sánh phương pháp làm việc của Wenger với thủ lĩnh một ban nhạc Jazz”, nhạc sĩ Auclair nói. “Ông ấy quan sát những tương tác đều đặn trên sân. Ông ấy lắng nghe tâm trí mình, và khi Arsenal chơi không tốt, ông ấy thấy chói tai. Khi họ chơi tốt, như trước Aston Villa ở chung kết cúp FA, đó là sự hài hòa hoàn hảo”.

“Và ông ấy là người cầu toàn. Những âm thanh thôi thúc là thứ mà ông ấy tìm kiếm, không phải các danh hiệu. Ông ấy rất không vui sau chung kết cúp FA 2005. Ông ấy thấy Arsenal đã đá rất kém và không muốn điều đó tái diễn nữa. Tôi nói với ông ấy: “Nhưng Arsenal đã giành cúp mà”. Ông ấy trả lời: “Điều đó không quan trọng. Cúp thôi thì không đủ”.

“Tôi nghĩ người ta sẽ chỉ đánh giá đúng mực về Arsene khi ông ấy rời Arsenal”, Wilson nói. “Chúng ta đang may mắn vì được tận hưởng những gì ông ấy cống hiến. Bạn nghĩ đơn giản cứ mang những cầu thủ hay nhất về thì đội bóng sẽ thành công. Không phải vậy. Bạn cần người như Arsene làm việc”. 

Liệu Wenger có giải nghệ sau 20 năm tại vị ở Arsenal khi đã 66 tuổi? Wenger nói với Daily Mail: “Thỉnh thoảng, ý nghĩ đó thoáng qua đầu tôi, nhưng tồn tại không quá 5 giây, bởi tôi hơi hoảng loạn... Tôi đang tận tụy hơn bao giờ hết. Đó là cách bạn yêu những việc mình làm. Và tình yêu không nên bị hủy hoại bởi quãng thời gian mà bạn đã làm nó”.

Wenger tiết lộ gần đây rằng đã bất ngờ chạm mặt Ferguson: “Tôi nói, 'Thôi nào, ông về hưu thật ư?', Wenger kể lại. “Ông ấy nói đã cảm thấy đủ. Nhưng ông ấy có ngựa đua. Tôi thì không”.

Wenger không như Ferguson, người yêu thích đọc về lịch sử nội chiến Mỹ, yêu rượu vang, nghệ thuật quản lý hoặc đến nhà hát. Tất cả những gì Wenger có là hàng đống video các trận đấu trên chiếc giá tại nhà riêng. Bóng đá là khởi đầu và kết thúc trong thế giới của Wenger. Đó là lý do ông không dễ dàng chấp nhận từ bỏ.

Như Smith nói đầy súc tích: “Ông ấy là một con nghiện”. 



Người dịch: Gia Hưng



bài viết đặc sắc trong tháng 07/2020

Tại sao thầy Ce Phan lại tạo kênh Youtube bằng tiếng Anh?

Thầy Ce Phan được biết đến như là một giáo viên dạy tiếng Anh tại thành phố Hồ Chí Minh trước khi chuyển đến sống tại Nhật Bản vào năm 2018.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục