Tin song ngữ

  1. Tin tức song ngữ Anh-Việt
  2. Kinh tế - Thương mại
  3. Kỹ năng
  4. Hình thái ngôn ngữ: Phần quan trọng trong ngữ văn Anh

Hình thái ngôn ngữ: Phần quan trọng trong ngữ văn Anh

Mức trung cấp

  Key Literacy Component: Morphology

Morphology describes how words are formed from building blocks called morphemes, the smallest unit of meaning in a word. Students who don’t understand this structure have trouble recognizing, understanding, and spelling words. Find out how proper instruction can help them learn this key skill.

Morphology is the study of word structure. Morphology describes how words are formed from morphemes. A morpheme is the smallest unit of meaning in a word. A morpheme may be as short as one letter such as the letter, 's'. This letter adds plurality to a word such as cats. Likewise, a morpheme can consist of letter combinations that contain meaning. These units of meaning could be roots, prefixes and suffixes.

An example of a morpheme that consists of letter combinations would be the word pronoun. This is also a compound word. Several combinations of word types can be created by compounding words; however, it is important to point out to the student that the meaning of a compound word does not always match the meanings of the individual words separately.

Morphemes can be manipulated to modify the word structures in order to change the meaning of the word. For example, "She bakes cookies", can be changed to "She baked cookies." In this example, the "s" that signifies the third person singular is changed to "ed" and is indicative of past tense. Here the meaning of the word changes as well as the meaning of the sentence.

Morphology does make a reliable independent contribution to both reading and writing. The unique contribution of morphological awareness to literacy skills is evident in the decoding rate of students in grades 8 and 9, and importantly morphological learning is still developing in the late school-age years.

What do good readers do?

Students who understand words at the morphemic level are better able to get the meaning of words and are better prepared to deal with the increased reading and writing demands across the curriculum and content areas. Good readers use their knowledge of morphological structure to recognize complex words.

What challenges do adolescent readers face with morphology?

Struggling adolescent readers who lack the knowledge of morphological structure will have more difficulty in recognizing and learning words. Research shows that this awareness of the morphological structure of words is correlated with students' vocabulary knowledge as well as their reading comprehension.

Students with language learning disabilities may experience difficulty with delayed vocabulary and difficulty in defining specific vocabulary words because of a deficit in their knowledge of morphology.

How can instruction help adolescent students with morphology?

When adolescent students learn frequently used morphemes this knowledge improves not only their spelling, but also provides strategies for decoding and for building vocabulary. Learning morphemes helps students particularly in the upper elementary grades and beyond as they encounter more unfamiliar words and morphologically complex words across their expository textbooks and narrative literature as well as in spelling tasks. Students with morphological knowledge are better able to separate out the morphemes into meaningful units for use in decoding, comprehending or spelling the word.

Teach Different Morpheme Patterns

When teaching new words, teachers should not only consider the spelling of the word, but also should explain the morphemes role in changing word meaning. It is important to teach the different morpheme patterns and although formal instruction in the different morpheme patterns is likely beyond the scope of a content-area instructor, these instructors could introduce the morpheme patterns that are related to the content vocabulary that they will need to teach in their class. For background purposes, there are several morpheme patterns that include: Anglo-Saxon morphemes, Latin morphemes, and Greek morphemes. Adolescent readers will benefit from learning these morpheme patterns.

The Anglo-Saxon words tend to be the first taught words in primary school. These words tend to be common, everyday words that are found in primary grade text. Examples of these words are: cat, do, friend, and want.

Latin words make up the majority of the words in English and are the words that are generally polysyllabic and found in the upper elementary and secondary literature as well as expository text. Words of Latin origin contain a root along with the addition of either a prefix and/or suffix. Examples of these words are: informing, conventional, and disrupted.

Greek words form about 10% of the words we use and are found in students' science, math, and philosophy textbooks around the 3rd grade and beyond. Words of Greek origin tend to consist of a combination of roots that are connected to make a word. Examples of these words are: chromosome, hydrogen,physiology and atmosphere.

Bound morphemes are suffixes and prefixes. These morphological word endings are meaningful units only when attached to another morpheme that is the root word. Examples of these bound morphemes that would help students comprehend the words being taught are: -ed, -ing, -s, and -'s. When bound morphemes are added to a word they can change the meaning of the word.

Free morphemes are another type of morpheme that can present difficulty for students. Free morphemes can stand alone as a word and do not have to be combined with other morphemes. An example of this type of morpheme is the word man. These particular morphemes are divided into content words and function words. Function words such as pronouns, conjunctions, prepositions, articles, and auxiliary verbs are learned early; however, these are often problematic for the student with language learning disabilities.

There are several recommended classroom activities that will help with the learning of morphology. Specifically these activities relate to the structural components of words plus relationships among words. Brice (2004) [21] suggests that general educators, special educators, and speech language pathologists all share the responsibility for teaching the following:

     - Syllable types and syllable division,

     - Base words, prefixes, and suffixes,

     - Compound words, and

     - Function words.

All of these activities could be incorporated into instructional practice for reading specialists and language arts teachers. Content-area teachers could focus on teaching base words, prefixes and suffixes, and compound words relevant to the new content-area vocabulary being introduced rather than as a separate activity to build morphological skills.

Use Speed Drills to Develop Automatic Recognition of Syllables and Morphemes

One way to build the automatic recognition of syllables and morphemes is through the use of quick speed drills [22]. When the quick speed drill is conducted as a challenge game to achieve a goal, it is more likely to be successful [23]. This activity would likely best be conducted by a reading specialist or a language arts instructor rather than in the context of instruction in subject-matter and content-areas.

Teach Students the Different Syllable Types

In general, it is important to teach students the six syllable types: closed, open, vowel-consonante, vowel pair, vowel-r, and consonant-l-e. Formal instruction in these syllable types could be conducted by a reading specialist or by language arts instructors where appropriate. More generally, content-area teachers can strengthen students' literacy skills by further developing their morphological skills during activities such as content-area vocabulary instruction.

Teach the Meanings of Morphemes within the Context of a Sentence

It is important to teach morphemes across the content-area classes with attention given to the word's internal structure and meaning within the context of a sentence. Instruction should include not only the spelling, but also the role the morpheme has in changing the meaning of the word. It is very common for adolescent students to make grammatical errors with the endings on words.

Inflections and derivations change the meaning of a word. Both inflections and derivations use affixes, in general mostly suffixes, to change the form of words. Inflectional affixes change such grammatical factors as tense, gender, number, or person. For instance, one could change the tense of 'jump' from present to past tense by simply adding 'ed' to form jumped or change the person of the verb'jump' by adding 's' (e.g. I jump versus he jumps).

Derivational affixes on the other hand create new words by changing the grammatical category, so for example 'jump' the verb can be changed to a noun by adding the suffix 'er' to form 'jumper', the noun or by adding 'y' to form 'jumpy', the adjective. Derivations are the aspect of morphology that is most closely tied to achievement in reading.

Inflections are generally learned by the early elementary school years; however, this is not the case for derivations. Derivations are learned from the preschool years through adulthood, thus an ideal time to pursue instruction for adolescents.

What do we still need to know?

To date, little research has been done to develop instructional programs that would help children with language-learning disabilities. These students have a need to acquire strategies as well as knowledge of words, both aspects of effective morphological processing. The Green et al. (2003) study has documented developmental changes in the students' use of morphological forms in their writing. This study has also established preliminary connections between morphological performance in writing to include skills such as spelling and reading. However, there is a need for more research to explore the role of morphological knowledge in both the transcription as well as the text-generation stages of the writing process.

There is a need for systematic studies of methods to help adolescent students improve their awareness of morphological structure, their knowledge of affixes, and their understanding of how to untangle complex words during reading. This research would provide insights into the characteristics of instructional programs that ultimately would help students with reading problems or language-learning disabilities.

Further research on the effect of morphemic structure on word reading is needed. The complex relations of sound, spelling and the meaning of morphemes in words most likely influence word reading, but these relations are not well understood. Word reading in sentences or longer text versus reading words in isolation also requires more study.


National Institute for Literacy. (2007). Adapted from What Content-Area Teachers Should Know About Adolescent Literacy. Retrieved from http://www.nifl.gov/nifl/publications/adolescent_literacy07.pdf

Source: National Institute for Literacy



Hình thái ngôn ngữ: Phần quan trọng trong ngữ văn Anh

Hình thái học miêu tả cách thành lập từ dựa trên các đơn vị cơ sở và các đơn vị này gọi là hình vị. Chúng là đơn vị có nghĩa nhỏ nhất của từ. Những học sinh không hiểu cấu trúc này sẽ khó nhận dạng, thấu hiểu và đánh vần từ. Cùng tìm hiểu cách giảng dạy hợp lí có thể giúp họ học được kĩ năng chủ chốt này.

Hình thái học nghiên cứu về cấu trúc từ. Nó miêu tả cách các từ được thành lập từ các hình vị. Hình vị là đơn vị nhỏ nhất có nghĩa của từ. Một hình vị có thể chỉ ngắn như một chữ cái, ví dụ 's'. 'S' được thêm vào một từ để tạo hình thức số nhiều cho từ đó như 'cats'. Tương tự, một hình vị có thể bao gồm các cụm chữ có nghĩa. Chúng có thể là các từ gốc, tiền tố và hậu tố.

Đại từ là một ví dụ về một hình vị chứa các cụm chữ. Đồng thời, nó cũng là từ ghép. Mặc dù có vài loại cụm chữ có thể được tạo bởi các từ ghép nhưng học sinh cần đặc biệt lưu ý rằng nghĩa của một từ ghép không phải lúc nào cũng khớp với nghĩa của các từ riêng lẻ.

Để thay đổi nghĩa của từ ta có thể thay thế các hình vị để điều chỉnh cấu trúc từ. Ví dụ, "She bakes cookies" có thể đổi thành "She baked cookies". Trong ví dụ này, 's' (biểu thị cho ngôi thứ ba số ít) được đổi thành 'ed' (biểu thị cho thì quá khứ). Ở đây, nghĩa của từ và câu đồng thời thay đổi.

Hình thái học tạo một ảnh hưởng độc lập nhất định đến cả kĩ năng đọc và viết. Minh chứng về tác động duy nhất của khả năng nhận thức hình thái học đến kĩ năng đọc viết là tốc độ giải nghĩa của học sinh lớp 8 và 9. Quan trọng là việc học hình thái ngôn ngữ vẫn tiếp tục tăng cường ở những năm học cấp 3.

Độc giả giỏi sẽ làm gì?

Những học sinh hiểu các từ ở cấp độ hình vị có khả năng hiểu nghĩa của từ tốt hơn, đồng thời có nền tảng để xử lí các yêu cầu đọc viết khó hơn trong sách giáo trình đến các lĩnh vực chuyên môn. Những học sinh giỏi sẽ sử dụng kiến thức về cấu trúc hình thái học để nhận biết các phức từ.

Những độc giả thiếu niên sẽ gặp khó khăn gì với hình thái học?

Những học sinh thiếu niên đang bối rối vì thiếu kiến thức về cấu trúc hình thái sẽ gặp nhiều khó khăn hơn trong việc nhận dạng và học từ. Nghiên cứu cho thấy rằng kiến thức về cấu trúc hình thái của từ tương quan với kiến thức từ vựng cũng như kĩ năng đọc hiểu của học sinh.

Vì thiếu kiến thức về hình vị nên những học sinh không có khiếu học ngôn ngữ sẽ gặp khó khăn với các từ vựng phức tạp và khó định nghĩa những từ vựng chuyên biệt.

Việc dạy hình thái học có thể giúp các học sinh thiếu niên như thế nào?

Khi các học sinh thiếu niên thường xuyên học những hình vị phổ biến thì kiến thức này không chỉ giúp họ trau dồi chính tả mà còn cung cấp các chiến thuật giải nghĩa và xây dựng vốn từ vựng. Việc học hình vị đặc biệt hữu ích khi các học sinh trung học cở sở và những người lớn hơn gặp những từ lạ và phức từ hình thái học trong các giáo trình có tính mô tả hay văn chương tường thuật cũng như trong các bài tập chính tả. Những học sinh có kiến thức về hình thái ngôn ngữ có thể tách các hình vị thành những đơn vị có nghĩa dễ dàng hơn để sử dụng cho việc giải nghĩa, hiểu và cách viết từ.

Dạy những dạng hình vị khác nhau

Khi giáo viên dạy từ mới không chỉ nên xem xét cách viết mà còn nên giải thích vai trò của các hình vị trong việc thay đổi nghĩa của từ. Điều quan trọng là nên dạy các dạng hình vị khác nhau. Mặc dù những bài dạy chính thức về các dạng hình vị khác nhau có khả năng vượt ra ngoài phạm vi giảng viên bộ môn nhưng họ có thể dạy các dạng hình vị liên quan đến từ vựng bộ môn đó. Những kiến thức này sẽ được truyền thụ trong giờ giảng của họ. Dựa vào nguồn gốc, có các dạng hình vị như: Hình vị Anglo-Saxon ( là tộc người sống ở Anh thế kỉ V), hình vị Latin và hình vị Hi Lạp. Sẽ rất có lợi cho các học viên thiếu niên khi học các dạng hình vị này.

Thông thường, các từ Anglo-Saxon là những từ thường được dạy đầu tiên ở tiểu học. Những từ này khá thông dụng. Chúng ta bắt gặp mỗi ngày trong các văn bản cấp tiểu học. Ví dụ: "cat", "do", "friend", và " want".

Các từ Latin chiếm phần lớn trong tiếng Anh. Thông thường chúng là đa âm tiết và thường sử dụng trong văn học cấp 2 và cấp 3 và cả trong văn bản miêu tả. Các từ có xuất xứ Latin chứa một từ gốc kết hợp với một tiền tố và/ hoặc một hậu tố. Ví dụ: "informing", "conventional", và "disrupted".

Các từ Hi Lạp chiếm khoảng 10% các từ chúng ta sử dụng và thường được tìm thấy trong các sách giáo khoa khoa học, toán học và triết học cho học sinh lớp 3 hoặc những lớp trên. Những từ có xuất xứ Hi Lạp thường bao gồm sự kết hợp của các từ gốc để tạo thành một từ. Ví dụ: "chromosome", "hydrogen", "physiology" và "atmosphere".

Hình vị hạn chế (bị ràng buộc) là các hậu tố và tiền tố. Phần đuôi của các hình thái này là những đơn vị mang nghĩa chỉ khi chúng được kết hợp với một hình vị khác ( hình vị này phải là gốc từ). Những ví dụ về hình vị hạn chế đã học như: "-ed", "-ing", "-s", và "-'s" sẽ giúp học sinh hiểu được các từ. Khi thêm những hình vị hạn chế vào một từ, chúng có thể thay đổi nghĩa của từ đó.

Hình vị tự do là một loại hình vị khác có thể gây khó khăn cho các học sinh. Các hình vị tự do có thể đứng một mình như một từ mà không phải kết hợp với các hình vị khác. Ví dụ: "man". Những hình vị đặc biệt này được chia thành những từ có nghĩa và những từ chức năng. Những từ chức năng như: đại từ, liên từ, giới từ, mạo từ và trợ động từ đã được học từ thời gian đầu học ngôn ngữ nhưng chúng vẫn là trở ngại đối với những học sinh không có khiếu học ngôn ngữ.

Một vài hoạt động trong lớp học được đề xuất để hỗ trợ cho việc học hình thái học. Cụ thể là những hoạt động này liên quan đến các thành phần cấu trúc từ và các mối liên hệ giữa các từ. Brice (2004) [21] cho biết: tất cả các nhà giáo dục phổ thông, giáo dục đặc biêt và các nhà nghiên cứu vấn đề ngôn ngữ chia sẻ trách nhiệm giảng dạy những phần sau đây:

- Các loại âm tiết và phân chia âm tiết,

- Các từ cơ sở, tiền tố và hậu tố,

- Các từ ghép và

- Các từ chức năng.

Những hoạt động này có thể được lồng ghép vào thực tiễn giảng dạy cho bài giảng của các chuyên gia dạy đọc và giáo viên chuyên sâu ngôn ngữ. Các giáo viên bộ môn có thể tập trung vào dạy các từ cơ sở, tiền tố và hậu tố và các từ ghép có liên quan đến từ vựng bộ môn mới hơn là tạo một hoạt động riêng biệt để xây dựng các kĩ năng hình thái ngôn ngữ.

Sử dụng bài tập tốc độ để phát triển khả năng nhận biết tự động các âm tiết và hình vị.

Một cách để tăng cường khả năng nhận biết tự động các âm tiết và hình vị là thông qua việc sử dụng các bài tập tốc độ nhanh[22]. Khi các bài tập này được thực hiện như một trò thử thách để về đích thì bài tập này có khả năng thành công cao hơn [23]. Tốt hơn hết là để một chuyên gia dạy đọc hoặc một giáo viên chuyên sâu ngôn ngữ hướng dẫn bài tập này hơn là áp dụng trong bối cảnh của một bài giảng về chuyên đề hay các bộ môn khác.

Dạy học sinh các loại âm tiết khác nhau

Nhìn chung, Dạy học sinh 6 loại âm tiết sau là rất quan trọng: đóng, mở, nguyên âm- phụ âm, cặp nguyên âm, nguyên âm -r và phụ âm- l-e. Những chuyên gia dạy đọc hay những giáo viên chuyên sâu ngôn ngữ là những người thích hợp thực hiện các bài giảng chính thức về các loại âm tiết. Khái quát hơn, những giáo viên bộ môn có thể nâng cao các kĩ năng đọc của học sinh bằng cách giúp chúng phát triển các kĩ năng về hình thái ngôn ngữ bằng các bài tập như dạy các từ vựng bộ môn đó.

Dạy nghĩa của các hình vị trong bối cảnh một câu

Dạy hình vị ở các lớp chuyên môn rất quan trọng vì phải chú ý đến cấu trúc và ý nghĩa nội hàm của từ trong bối cảnh của câu. Không chỉ truyền thụ cách viết (chính tả) mà còn dạy vai trò của hình vị đó trong việc thay đổi nghĩa của từ. Các học sinh thiếu niên rất hay mắc các lỗi ngữ pháp tại phần đuôi của từ.

Các hình vị biến hình và hình vị dẫn xuất làm thay đỗi nghĩa của từ. Cả hai loại hình vị này sử dụng phụ tố (thường là hậu tố) làm thay đổi hình thức từ. Phụ tố biến hình thay đổi các nhân tố thuộc về ngữ pháp như: thì, giới tính, số lượng hay ngôi. Ví dụ, có thể thay đổi thì của từ "jump" từ thì hiện tại thành thì quá khứ đơn bằng cách thêm vào đuôi "-ed" sẽ thành " jumped" hay thay đổi ngôi của động từ "jump" bằng cách thêm "-s" ( ví dụ: I jump thành he jumps).

Mặt khác, phụ tố dẫn xuất tạo ra những từ mới bằng cách thay đổi cấu tạo ngữ pháp. Ví dụ, động từ "jump" có thể thanh đổi thành danh từ bằng cách thêm vào hậu tố "er" thành "jumper", hoặc thêm "-y" để tạo thành tính từ "jumpy". Hình vị dẫn xuất là một mặt của hình thái học. Chúng có quan hệ mật thiết tới tính hiệu quả trong kĩ năng đọc.

Thường thì hình vị biến hình được học những năm đầu của bậc tiểu học còn hình vị dẫn xuất thì không. Hình vị dẫn xuất được học từ mẫu giáo đến tuổi trưởng thành, do đó đây là thời điểm lý tưởng để tiếp tục giảng dạy cho thanh thiếu niên.

Chúng ta cần biết thêm điều gì?

Cho tới nay, rất ít các bài nghiên cứu hoàn thiện để phát triển các chương trình giảng dạy để giúp các trẻ em không có khiếu học ngôn ngữ. Những học sinh này có nhu cầu tiếp thu những chiến thuật cũng như kiến thức về từ ngữ (cả hai khía cạnh xử lý hình thái ngôn ngữ hiệu quả). Nghiên cứu của Green và những người khác (2003) đã ghi nhận những thay đổi hiệu quả trong việc sử dụng hình thức hình thái học trong cách viết của các học sinh. Nghiên cứu này đã thiết lập những tương quan ban đầu giữa biểu hiện kiến thức hình thái học trong văn viết với các kĩ năng như chính tả và đọc. Tuy nhiên, cần có nhiều bài nghiên cứu hơn nữa để khám phá vai trò của kiến thức hình thái ngôn ngữ trong cả phiên âm cũng như các giai đoạn hình thành văn bản trong quá trình viết.

Cần có những bài nghiên cứu có tính hệ thống về các phương pháp để giúp những học sinh thiếu niên trau dồi nhận thức về cấu trúc hình thái học, kiến thức về phụ tố và hiểu được cách đơn giản hóa các phức từ trong quá trình đọc hiểu. Bài nghiên cứu này sẽ cung cấp tầm nhìn sâu sắc về các đặc tính của các chương trình giảng dạy. Quy cho cùng thì nó sẽ giúp ích cho các học sinh có các vấn đề về đọc hiểu hay bị thiểu năng với việc học ngôn ngữ.

Các bài nghiên cứu khác về sự hiệu quả của cấu trúc hình vị đối với việc đọc hiểu từ rất cần thiết. Những mối quan hệ phức tạp về âm, chính tả và nghĩa của các hình vị của từ có khả năng ảnh hưởng lớn đến việc đọc hiểu từ. Nhưng những mối quan hệ này không được hiểu rõ. Việc đọc hiểu từ trong các câu hay văn bản dài hơn đòi hỏi sự nghiên cứu nhiều hơn so với khi đọc các từ riêng lẻ.

Tham khảo

Viện Ngôn Ngữ Quốc Gia. (2007). Chuyển thể từ "What Content-Area Teachers Should Know About Adolescent Literacy". Trích nguồn http://www.nifl.gov/nifl/publications/adolescent_literacy07.pdf


Dịch bởi: Baolinh

bài viết đặc sắc trong tháng 03/2017

4 giá trị cốt lõi trong chương trình học tiếng Anh tại trung tâm Anh ngữ CEP

Đây là những giá trị quan trọng nhất và cũng là những điều tâm huyết nhất mà chúng tôi, những người nhìn giáo dục như một quá trình tự học hỏi, tự thay đổi và hoàn thiện bản thân trước…

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục